Máy hàn inverter sau một thời gian sử dụng có thể gặp tình trạng không lên nguồn, đèn báo không sáng, quạt không chạy hoặc hoàn toàn không có dấu hiệu hoạt động. Đây là một trong những lỗi phổ biến nhất khiến quá trình sản xuất và sửa chữa bị gián đoạn.
Cách kiểm tra cầu diode máy hàn bằng đồng hồ vạn năng (Chi tiết từ A-Z)
Nếu máy hàn của bạn gặp tình trạng không ra dòng hàn, dòng hàn yếu, nhảy CB hoặc làm cháy cầu chì, một trong những linh kiện cần kiểm tra đầu tiên chính là cầu diode chỉnh lưu.
Trong bài viết này, bạn sẽ biết cách kiểm tra cầu diode máy hàn chỉ với một chiếc đồng hồ vạn năng, giúp xác định nhanh diode còn tốt hay đã bị chập, đứt.
Cầu diode máy hàn là gì?
Cầu diode (Bridge Rectifier) có nhiệm vụ chuyển đổi điện xoay chiều (AC) thành điện một chiều (DC) để cấp cho mạch công suất của máy hàn.
Các loại cầu diode thường gặp:
- Cầu diode 1 pha
- Cầu diode 3 pha
- Module chỉnh lưu dòng lớn 100A, 150A, 200A, 300A...
Khi cầu diode hỏng, máy hàn có thể xuất hiện các hiện tượng:
- Máy không có điện áp đầu ra.
- Không tạo được hồ quang.
- Dòng hàn yếu.
- Cháy cầu chì.
- CB nhảy ngay khi bật máy.
- Nổ IGBT do nguồn DC bất thường.
Chuẩn bị trước khi kiểm tra
Bạn cần:
- Đồng hồ vạn năng (Multimeter)
- Tua vít tháo vỏ máy
- Găng tay cách điện (nếu cần)
Lưu ý: Luôn ngắt nguồn điện và chờ tụ điện xả hết trước khi tiến hành đo.
Xác định các chân của cầu diode
Thông thường cầu diode có các ký hiệu:
- ~ : Điện AC vào
- ~ : Điện AC vào
- + : Điện DC dương
- − : Điện DC âm
Đối với module 3 pha sẽ có:
- U
- V
- W
-
- −
Bước 1: Chỉnh đồng hồ sang chế độ Diode
Đây là chế độ chính xác nhất để kiểm tra.
Nếu đồng hồ không có thang Diode thì có thể dùng thang Ω.
Bước 2: Kiểm tra giữa chân AC và chân (+)
Thực hiện:
- Que đỏ → chân AC (~)
- Que đen → chân (+)
Kết quả:
- Hiển thị khoảng 0.4V – 0.7V → Bình thường.
- Đảo que đo → OL hoặc không lên số.
Nếu cả hai chiều đều thông:
➡ Cầu diode đã bị chập.
Nếu cả hai chiều đều OL:
➡ Diode đã đứt.
Bước 3: Kiểm tra giữa chân (-) và chân AC
Thực hiện:
- Que đỏ → chân (-)
- Que đen → chân AC
Kết quả:
- Hiển thị 0.4V – 0.7V → Bình thường.
- Đảo que → OL.
Nếu kết quả khác biệt nhiều so với các chân còn lại thì diode đã hỏng.
Bước 4: Kiểm tra giữa chân (+) và (-)
Đo:
- Que đỏ → (+)
- Que đen → (-)
Thông thường:
- Một chiều khoảng 0.8V – 1.4V
- Chiều ngược sẽ OL.
Nguyên nhân là dòng điện đi qua hai diode mắc nối tiếp.
Cách kiểm tra cầu diode 3 pha
Đối với module 3 pha:
Kiểm tra lần lượt:
- U → +
- V → +
- W → +
Sau đó:
- − → U
- − → V
- − → W
Ba pha phải có kết quả gần giống nhau.
Nếu chỉ có một pha khác biệt:
➡ Diode của pha đó đã hỏng.
Bảng đánh giá kết quả đo
| Kết quả đo | Kết luận |
|---|---|
| 0.4–0.7V một chiều, chiều ngược OL | Cầu diode tốt |
| Hai chiều đều thông | Chập diode |
| Hai chiều đều OL | Đứt diode |
| Một chân có giá trị khác các chân còn lại | Diode yếu hoặc hỏng |
Những lưu ý quan trọng
- Không đo khi máy đang cắm điện.
- Nếu cầu diode còn gắn trên bo mạch, kết quả có thể bị sai do ảnh hưởng của các linh kiện khác.
- Muốn chính xác nhất nên tháo ít nhất một chân hoặc tháo rời hoàn toàn cầu diode.
- Sau khi thay cầu diode, nên kiểm tra thêm IGBT, tụ lọc nguồn và điện trở hạn dòng, vì các linh kiện này thường hỏng kèm.
Các lỗi thường gặp khi cầu diode hỏng
| Hiện tượng | Nguyên nhân có thể |
|---|---|
| Máy không hàn | Đứt cầu diode |
| Cháy cầu chì | Chập cầu diode |
| CB nhảy khi bật nguồn | Chập cầu diode hoặc IGBT |
| Điện áp DC thấp | Một diode bị đứt |
| Hồ quang yếu | Cầu diode suy giảm |
Kết luận
Kiểm tra cầu diode máy hàn không quá phức tạp nếu bạn có đồng hồ vạn năng và biết đúng cách đo. Chỉ cần thực hiện theo các bước trên, bạn có thể nhanh chóng xác định cầu diode còn hoạt động hay đã bị chập hoặc đứt, từ đó tiết kiệm thời gian và chi phí sửa chữa.
Nếu bạn thường xuyên sửa máy hàn inverter, việc thành thạo kỹ năng kiểm tra cầu diode sẽ giúp chẩn đoán chính xác nhiều lỗi liên quan đến nguồn công suất và tránh thay thế linh kiện không cần thiết.
Chia sẻ: