0938 738 240

Hỗ trợ 24/7

0 Giỏ hàng 0Đ

Giỏ hàng (0)

Không có sản phẩm trong giỏ hàng.

Thí nghiệm khoa học biến định luật Newton thành công nghệ liên lạc mới

Các nhà khoa học truyền tin xuyên tường bằng trọng lực, thang máy 1950 giúp mở ra một hướng liên lạc hoàn toàn mới

Hãy tưởng tượng điện thoại mất sóng trong đường hầm, Wi-Fi không xuyên qua được bức tường bê tông, nhưng bạn vẫn có thể gửi thông điệp đến người ở phía bên kia mà không cần sóng vô tuyến.

Thí nghiệm khoa học biến định luật Newton thành công nghệ liên lạc mới

Nghe giống khoa học viễn tưởng. Nhưng các nhà vật lý tại Đại học Queensland, Australia, vừa chứng minh một nguyên lý đáng chú ý: thông tin có thể được truyền bằng cách tạo ra những thay đổi cực nhỏ trong trường hấp dẫn.

Điều đặc biệt là thiết bị phát tín hiệu không phải vệ tinh hay máy móc tương lai. Nó là một chiếc thang máy từ thập niên 1950 với đối trọng nặng 1,9 tấn.

Thí nghiệm thành công, nhưng công nghệ này còn cách rất xa khả năng thay thế mạng viễn thông hiện nay.

Một phương thức truyền thông tin không cần sóng vô tuyến

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Science Advances đặt ra một câu hỏi cơ bản: liệu con người có thể truyền thông tin thông qua một kênh mà những vật cản thông thường không thể ngăn chặn?

Các phương thức liên lạc hiện nay chủ yếu sử dụng sóng điện từ. Điện thoại, Wi-Fi và mạng di động đều phụ thuộc vào tín hiệu điện từ, vốn có thể bị suy yếu hoặc chặn bởi vật liệu và môi trường.

Trọng lực có đặc tính khác. Theo hiểu biết vật lý hiện nay, không có vật liệu nào có thể che chắn hoàn toàn trường hấp dẫn.

Nhóm nghiên cứu muốn tận dụng đặc điểm này để xây dựng một phương thức truyền thông tin mới.

Thang máy 70 năm tuổi trở thành thiết bị phát tín hiệu

Ý tưởng của nhóm nghiên cứu khá đơn giản.

Một vật thể có khối lượng lớn được di chuyển giữa hai vị trí để tạo ra những thay đổi nhỏ trong gia tốc trọng trường tại nơi tiếp nhận.

Hai trạng thái được quy ước thành hai ký hiệu nhị phân 0 và 1.

Bên nhận sử dụng thiết bị đo trọng lực để phát hiện những thay đổi đó và giải mã thông điệp.

Trong thí nghiệm, nhóm nghiên cứu sử dụng thang máy cũ trong khuôn viên trường đại học. Đối trọng nặng 1,9 tấn được di chuyển giữa hai vị trí, còn thiết bị đo trọng lực được đặt trong một phòng vệ sinh liền kề.

Một từ mất cả giờ để truyền

Các số liệu trong nghiên cứu gốc

Thông sốKết quả
Khối lượng đối trọng1,9 tấn
Tốc độ truyền1 bit/phút
Thời gian truyền một từKhoảng 1 giờ
Khoảng cách trong mô hình tham vọng500 mét
Tốc độ dự kiến trong mô hình15 bit/phút

Thông điệp đầu tiên được truyền thành công là từ Gravity, nghĩa là trọng lực.

Tốc độ 1 bit mỗi phút cực kỳ chậm. Một ký tự nhị phân có thể cần một phút để truyền, khiến một từ thông thường mất khoảng một giờ.

Nhưng thành tựu ở đây không phải tốc độ. Đó là việc chứng minh một nguyên lý truyền thông tin bằng trọng lực có thể thực hiện trong điều kiện thí nghiệm thực tế.

Vì sao trọng lực có thể xuyên qua bức tường?

Mọi vật có khối lượng đều tạo ra trường hấp dẫn.

Khi một vật thể lớn di chuyển, phân bố trường hấp dẫn xung quanh nó thay đổi. Sự thay đổi này có thể được đo bằng thiết bị đủ nhạy.

Khác với sóng vô tuyến, trường hấp dẫn không thể bị một bức tường gạch thông thường che chắn.

Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa tín hiệu trọng lực dễ nhận biết. Tác động của một vật thể lên trọng trường rất nhỏ và giảm mạnh theo khoảng cách.

Đây chính là lý do công nghệ cần những vật thể có khối lượng lớn và thiết bị đo cực kỳ nhạy.

Cảm biến lượng tử có thể thay đổi cuộc chơi

Nhóm nghiên cứu cho biết các mô hình tính toán cho thấy cảm biến lượng tử có thể cải thiện đáng kể khả năng truyền tin.

Một kịch bản đầy tham vọng dự kiến đạt 15 bit mỗi phút ở khoảng cách lên tới 500 mét.

Đây là con số dự báo từ mô hình, không phải kết quả đã được chứng minh trong thí nghiệm thực tế.

Sự khác biệt này rất quan trọng. Một công nghệ có thể hoạt động trong phòng thí nghiệm chưa chắc có thể triển khai thương mại.

Muốn tiến xa hơn, nhóm nghiên cứu phải giải quyết đồng thời ba vấn đề: tốc độ di chuyển khối lượng, độ lớn của vật thể và độ nhạy của thiết bị tiếp nhận.

Giá trị kinh tế nằm ở những nơi sóng điện từ không thể hoạt động

Nếu công nghệ này phát triển, nó có thể mở ra những hướng nghiên cứu cho các môi trường mà liên lạc bằng sóng điện từ gặp khó khăn.

Chẳng hạn, các công trình ngầm, khu vực có nhiều vật cản hoặc những môi trường đặc biệt cần nghiên cứu phương thức truyền thông bổ sung.

Tuy nhiên, chưa có cơ sở để khẳng định truyền tin bằng trọng lực sẽ thay thế cáp quang, vệ tinh hay mạng di động.

Ở tốc độ hiện tại, nó không thể cạnh tranh với bất kỳ hệ thống truyền thông thương mại phổ biến nào.

Giá trị trước mắt nằm ở khoa học đo lường, cảm biến và khả năng phát hiện những biến đổi vật lý cực nhỏ.

Lợi thế cạnh tranh có thể thuộc về doanh nghiệp cảm biến

Nếu nhìn dưới góc độ kinh doanh, cơ hội không nhất thiết nằm ở việc xây dựng một mạng viễn thông hoàn toàn mới.

Nó có thể nằm ở các công nghệ nền tảng như cảm biến lượng tử, thiết bị đo chính xác, xử lý tín hiệu và phần mềm phân tích dữ liệu.

Đây là những lĩnh vực có khả năng ứng dụng rộng hơn nhiều so với riêng truyền thông bằng trọng lực.

Các doanh nghiệp phát triển được thiết bị đo nhạy, nhỏ gọn, tiết kiệm năng lượng và có chi phí hợp lý có thể tạo ra lợi thế lâu dài.

Điểm yếu lớn nhất là khoảng cách giữa chứng minh khoa học và thương mại hóa

Dưới góc nhìn chính sách cạnh tranh và quản trị công nghệ, cần tránh biến một thí nghiệm thành lời hứa thương mại.

Nghiên cứu chứng minh khả năng truyền thông tin bằng biến đổi trường hấp dẫn trong điều kiện thử nghiệm. Nó chưa chứng minh khả năng hoạt động ổn định trong môi trường thực tế, chưa đưa ra một hệ thống thương mại và cũng chưa giải quyết bài toán chi phí.

Ngoài ra, tín hiệu yếu, tốc độ thấp và yêu cầu thiết bị nhạy là những rào cản lớn.

Một phát minh có thể rất quan trọng đối với vật lý nhưng không nhất thiết trở thành một ngành kinh doanh lớn.

Doanh nghiệp Việt Nam nên nhìn cơ hội ở đâu?

Việt Nam chưa cần đầu tư xây dựng hệ thống truyền thông bằng trọng lực.

Nếu là doanh nghiệp công nghệ nhỏ, tôi sẽ tập trung vào những năng lực có thể ứng dụng ngay:

  • Phát triển phần mềm xử lý tín hiệu và phân tích dữ liệu cảm biến.

  • Nghiên cứu thiết bị đo chính xác phục vụ công nghiệp.

  • Hợp tác với trường đại học và viện nghiên cứu để tiếp cận công nghệ cảm biến mới.

  • Sử dụng AI để phân tích dữ liệu đo lường và phát hiện những thay đổi bất thường.

Trong cuộc cạnh tranh công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc, doanh nghiệp Việt Nam không nhất thiết phải phát triển mô hình AI hay thiết bị lượng tử từ đầu.

Có thể sử dụng công nghệ AI của nhiều quốc gia, nhưng cần xây dựng năng lực riêng về phần cứng, dữ liệu, tích hợp và ứng dụng trong những ngành Việt Nam có lợi thế.

Đặc biệt, doanh nghiệp nên phân biệt nghiên cứu dài hạn với sản phẩm có thể tạo doanh thu. Không nên đặt cược toàn bộ nguồn lực vào một công nghệ chưa chứng minh được hiệu quả kinh tế.

Một từ được truyền trong một giờ vẫn là thành tựu đáng chú ý

Thí nghiệm của Đại học Queensland chưa tạo ra một cuộc cách mạng viễn thông. Nhưng nó chứng minh một điều quan trọng: thông tin không nhất thiết chỉ được truyền bằng sóng điện từ.

Từ một chiếc thang máy cũ, đối trọng 1,9 tấn và thiết bị đo trọng lực, các nhà khoa học đã mở ra một hướng nghiên cứu mới.

Đối với doanh nghiệp Việt Nam, bài học lớn hơn nằm ở cách nhìn nhận công nghệ. Không phải phát minh nào cũng cần trở thành sản phẩm đại chúng ngay lập tức.

Đôi khi, giá trị kinh tế trong tương lai bắt đầu từ một nguyên lý khoa học hôm nay chưa ai biết cách thương mại hóa.

Thí nghiệm khoa học biến định luật Newton thành công nghệ liên lạc mới

truyền tin bằng trọng lực, công nghệ trọng lực, truyền thông xuyên tường, Đại học Queensland, cảm biến lượng tử, vật lý trọng lực, công nghệ viễn thông, truyền thông không dây, thí nghiệm vật lý, cảm biến chính xác, công nghệ lượng tử, nghiên cứu khoa học, doanh nghiệp công nghệ Việt, ứng dụng AI công nghiệp

Trải nghiệm của bạn trên trang web này sẽ được cải thiện bằng cách cho phép cookie Chính sách Cookie